День: 28 ноября 2024

1․ Նյարդային համակարգի կառուցվածք և գործառույթ։

Նյարդային համակարգը կազմված է շատ աշխատանքներից օրինակ սրտի աշխատանք, ոտքերի աշխատանք և այլն։

2․ Ողնուղեղի կառուցվածք։

Այն կազմված է սպիտակ և գորշ նյութերից։

3․ Ինչ է ռեֆլեքսը։

Ռեֆլեքսը համարվում է մարդու և կենդանու օրգանիզմի ռեակցիան է։

4․ Գլխուղեղի բաժինները և նրանց կատարած ֆունկցիան։

Գլխուղեղը կազմված է երկարավուն ուղեղից, վարոլյան կամուրջից, միջին ուղեղից և միջանկյալ ուղեղից։

Երկարավուն ուղեղը պատասխանում է էմոցիաների համար։

Վարոլյան կամուրջը պատասխանում է

5․ Վերցնել գլխուղեղի մեկ բաժին։ Ներկայացնել նրա կատարած ֆունկցիան, նաև նեկրայացնել ինչ կլինի մարդու հետ եթե այդ բաժինը բացակայի։

—

6․ Տեսողական վերլուծիչ, կառուծվաք և նրա կատարած գործառույթը։

—

7․ Լսողական վերլուծիչ, կառուցվածք և նրա կատարած գործառույթը։

—

8․ Նեչկայացնել բլոգային աշխատանքը։

Լսողական վերլուծիչ

Լսողության նշանակությունը: Լսողության շնորհիվ մարդը զանազանում է միջավայրի բազմաթիվ ձայները և կողմնորոշվում նրանցում: Լսողության օգնությամբ մարդիկ ընկալում են խոսքը, հաղորդակցվում միմյանց հետ, տեղեկատվություն ստանում, սովորում: Լսողության դերը մեծ է նաև մարդու խոսքի և մտավոր զարգացման համար:

Լսողական օրգանի կառուցվածքը

Լսողական վերլուծիչի ծայրամասային բաժինը  ականջներն են: Ականջը կազմված է երեք բաժնից՝ արտաքին, միջին և ներքին:

Արտաքին ականջը կազմված է ականջախեցուց և լսողության արտաքին անցուղուց: Ականջախեցին հավաքում (որսում) է ձայնային տատանումները և ուղղում դեպի 3 սմ երկարությամբ լսողական արտաքին անցուղի: Լսողական անցուղին ավարտվում է թմբկաթաղանթով, որը սահմանազատում է արտաքին ականջը միջին ականջից:

Միջին ականջը օդով լցված փոքրիկ խոռոչ է, լսողական երեք հոդավորված ոսկրիկներով՝ մուրճիկ, սալ և ասպանդակ: 

Միջին ականջի խոռոչը լսողական փողով (Եվստախյան) հաղորդակցվում է քթըմպանի հետ: Նրանով անցնող օդը հավասարակշռում է ճնշումը թմբկաթաղանթի երկու կողմերում: Հակառակ դեպքում թմբկաթաղանթը կկորանա դեպի օդի փոքր ճնշման կողմը, և ձայնը կաղավաղվի:

Լսողական ոսկրիկները թմբկաթաղանթի տատանումները փոխանցում են ներքին ականջի ձվաձև պատուհանի թաղանթին:

Ներքին ականջըգտնվում է քունքոսկրի խորքում, այն խոռոչների և գալարուն խողովակների համակարգ է, որում խխունջն իրականացնում է լսողական գործառույթ:

Խխունջը 2,5 պտույտով հեղուկով լցված ոսկրային խողովակ է, որը երկայնակի միջնորմով բաժանված է երկու հարկերի: Միջնորմի մի մասը կազմված է հիմային թաղանթից, որը բաղկացած է տարբեր երկարության լայնակի ձգված թելերից: Հիմային թաղանթի վրա գտնվում են մազանման զգացող բջիջներ՝ լսողական  ընկալիչները:

Նկարում բերված կիսաբոլոր խողովակները և անդաստակային նյարդը նշել պետք չէ. դա շփոթեցնելու է աշակերտին:

Լսողական վերլուծիչի աշխատանքը

Ականջախեցուց ձայնային ալիքներն անցնում են արտաքին լսողական անցուղով՝ առաջացնելով թմբկաթաղանթի տատանումներ, որոնց ուժը միջին ականջի ոսկրիկների օգնությամբ մեծանում է և փոխանցվում ներքին ականջի ձվաձև պատուհանի թաղանթին: Այդ թաղանթի տատանումներն առաջացնում են խխունջի ներսում գտնվող հեղուկի շարժումներ, որոնք փոխանցվում են հիմային թաղանթի թելիկներին: Վերջինների տատանումները գրգռում են նյարդային վերջույթները, և առաջացած նյարդային գրգիռը լսողական նյարդով հասնում է մեծ կիսագնդերի կեղևի քունքային բաժին (լսողական կենտրոն), որտեղ կատարվում է ձայնի բնույթի, ուժի, բարձրության վերջնական զանազանումը:

1. Ի՞նչ նշանակություն ունի լսողությունը մարդու կյանքում:

Լսողության շնորհիվ մարդը կարողանում է լսել արտաքին միջավայրից ստացող ձայները և կողմնորոշվում նրանցում։ կարողանում է տեղեկատվությունը ստանալ ընկալել խոսքը և հաղորդակցվել։

2.Ի նչպե՞ս են ձայնային տատանուﬓերը հասնում լսողական ընկալիչներին:

Ականջախեցին ձայնային ալիքը արտաքին լսողական խողովակով թմբկաթաղանթին որը տատանվելով այն հաղորդում է միջին ականջի ոսկրիկներին որոնց միջոցով ել օվալաձև թաղանթին։ Օվալաձև թաղանթը տատանվելով առաջացնում է ներքին ականջի խխունջի հեղուկի տատանում որը գրգռում է ընկալիչները։

3. Ի՞նչ մասերից է կազմված ականջը:

Ականջը կազմված է արտաքին ՝ ականջախեցի և արտաքին լսողական անցուղի, նեքին՝ մուրճիկ սալ, ասպանդակ։

4. Որտե՞ղ է գտնվում լսողական վերլուծիչի կենտրոնական բաժինը:

Լսողական վերլուծիչի կենտրոնական բաժինը գտնվում է մեծ կիսագնդերի քունքային հատվածում։2

Մարդու պահանջմունքները բազմաշերտ և բարդ համակարգ են, որը շարժում է մեր կյանքը և ձևավորում մեր ցանկություններն ու նպատակները։ Մասլոուի պահանջմունքների բուրգը նկարագրում է այս պահանջմունքները աստիճանակարգված մոտեցմամբ՝ սկսած հիմնական, ֆիզիոլոգիական պահանջմունքներից և հասնելով մինչև բարձագույն՝ ինքնաիրացման մակարդակը։ Ֆիզիոլոգիական պահանջմունքները հիմնական են, որոնց բավարարումը կարևոր է կյանքի պահպանման համար. դրանք են՝ սնունդ, ջուր, քուն, օդ և ապաստան։ Այս կարիքների բավարարմանը հաջորդում են անվտանգության պահանջմունքները, որոնք ներառում են ֆիզիկական, ֆինանսական և առողջության ապահովությունը, ինչպես նաև կայուն և անվտանգ ապրելավայրի կարևորությունը։

Այնուհետև մարդը ձգտում է սոցիալական պահանջմունքների բավարարմանը՝ սեր, ընկերություն և պատկանելիություն։ Մարդիկ բնականորեն ձգտում են կապվել ուրիշների հետ և ստեղծել ընկերական և ընտանեկան հարաբերություններ։ Այս փուլից հետո գալիս է հարգանքի և ինքնագնահատականի պահանջմունքների հերթը, որոնք ներառում են արտաքին հարգանք, հաջողություն և ներհոգեկան ինքնավստահություն։ Մարդը ցանկանում է զգալ, որ իր ջանքերը գնահատվում են և արժևորվում հասարակության կամ շրջապատի կողմից։

Վերջապես, մարդու ամենաբարձր պահանջմունքն է՝ ինքնաիրացումը, որի նպատակն է զարգացնել իր ներուժը, իրականացնել սեփական նպատակները, լինել ստեղծագործ և նպաստել հանրությանը։ Սա պահանջում է ոչ միայն արտաքին հաջողություն, այլև ներքին ինքնաճանաչում և հոգևոր աճ։ Ինքնաիրացման պահանջմունքներն ավելի բարձր են, քանի որ դրանք պահանջում են ոչ միայն նյութական ապահովում, այլև մտավոր և հոգևոր բավարարվածություն։

Այսպիսով, մարդու պահանջմունքները զարգանում են աստիճանաբար, և դրանց բավարարումը կարևոր է ոչ միայն ֆիզիկական գոյատևման, այլև հոգեբանական ու սոցիալական ներդաշնակության համար։

Արժեքը ցանկացած երևույթ է կամ որակ, որը մարդն ու հասարակությունն առանձնացնում են որպես կարևոր, հիմնարար կամ անհրաժեշտ։ Այն կարող է արտահայտվել գաղափարների, վարքագծի, նյութական կամ հոգևոր իրերի միջոցով։ Արժեքներն ուղղորդում են մեր ընտրությունները, ձևավորում մեր աշխարհընկալումը և ծառայում որպես կյանքի ուղենիշ։ Մարդկային կյանքը ինքնին բարձրագույն արժեք է, քանի որ առանց դրա ոչ մի այլ արժեք հնարավոր չէր լինի գնահատել կամ ըմբռնել։

Մարդն իր մեջ կրում է անհատական և հասարակական արժեքներ։ Անհատական արժեքները, ինչպիսիք են ազատությունը, ինքնազարգացումը և առողջությունը, նպաստում են անձի բարօրությանն ու կյանքի որակի բարձրացմանը։ Հասարակական արժեքներն, օրինակ՝ արդարությունը, հարգանքը և համագործակցությունը, ապահովում են հասարակության կայունությունն ու զարգացումը։ Այս երկուսն էլ փոխկապակցված են և չեն կարող ամբողջական լինել առանց միմյանց։

Որպեսզի մարդը կարողանա լիարժեք գնահատել արժեքները, անհրաժեշտ է ունենալ գիտելիքների որոշակի պաշար և կենսափորձ։ Գիտելիքները հնարավորություն են տալիս հասկանալու արժեքների պատմական, մշակութային կամ բարոյական հիմքերը, իսկ կենսափորձը օգնում է զգալու դրանց իրական ազդեցությունը։ Օրինակ, ազատության կամ արդարության արժեքը հաճախ լիարժեք ընկալվում է միայն այն ժամանակ, երբ մարդն անձամբ բախվում է դրանց սահմանափակմանը կամ բացակայությանը։

Կան արժեքներ, որոնք երբեք չեն կորցնում իրենց նշանակությունը, անկախ ժամանակի և պայմանների փոփոխությունից։ Սերն ու հոգատարությունը մշտապես կմնան մարդկային հարաբերությունների հիմքը։ Արդարությունն ու ճշմարտությունը անհրաժեշտ են ցանկացած հասարակության կայունության և առաջընթացի համար։ Ազատությունը՝ որպես անհատի և հասարակության զարգացման առանցք, կարևոր է բոլոր ժամանակներում։ Հոգևոր արժեքները, օրինակ՝ հավատը կամ ստեղծագործականությունը, օգնում են մարդուն հաղթահարել կյանքի դժվարությունները և պահպանել ներքին հավասարակշռությունը։ Վերջապես, ընտանիքն այն միջավայրն է, որտեղ ձևավորվում են առաջին արժեքները և կյանքի սկզբունքները, ուստի այն մշտապես կլինի մարդու համար առաջնային։

Այսպիսով, արժեքները ոչ միայն ուղղորդում են մեր կյանքը, այլև արտահայտում են այն, թե ովքեր ենք մենք որպես անհատներ և հասարակություն։ Մարդու՝ որպես բարձրագույն արժեքի գիտակցումը մեզ պարտավորեցնում է պահպանել, զարգացնել և հարգել ինչպես սեփական, այնպես էլ այլոց արժեքները՝ դրանք փոխանցելով հաջորդ սերունդներին։

«Ընտանիք», «ազգ» և «մշակույթ» հասկացությունները տարբեր, բայց խորը փոխկապակցված են: Կարծում եմ, դուք ուզում եք խոսել դրանց մասին ավելի առանձին՝ կամ նրանց ներդաշնակության և փոխհարաբերությունների վերաբերյալ:

1. Ընտանիք՝ Ընտանիքը մարդկային կյանքի հիմքն է, այն փոքր համայնք է, որտեղ մարդիկ կապի մեջ են միմյանց հետ փոխըմբռնման, սիրո և աջակցության միջոցով: Ընտանիքում ձևավորվում են այն սկզբունքներն ու արժեքները, որոնք հետագայում տարածվում են ավելի լայն շրջանակներում՝ ընտանիք անդամները սովորում են փոխհարաբերություններ, բարոյականություն, մարդկային իրավունքներ, վստահություն, հոգատարություն։ Ընտանիքը երբեմն նաև հանդիսանում է այն միջավայրը, որտեղ ընտանեկան ավանդույթները փոխանցվում են սերնդեսերունդ:
2. Ազգ՝ Ազգը ավելի լայն հասարակական ու մշակութային համախմբում է, որի հիմքում ընկած է ընդհանուր լեզու, պատմություն, մշակույթ, հավատալիքներ և ավանդույթներ։ Այն կազմավորվում է ոչ միայն ժամանակի ընթացքում, այլև ընդհանուր մշակութային կապերի շնորհիվ, որոնք հաճախ վերականգնվում են ընտանիքներում: Ազգի կազմում մարդիկ ունեն որոշակի ընդհանուր պատկանելիության զգացում, ինչը օգնում է պահպանել այս կամ այն ազգային ինքնությունը, մշակութային առանձնահատկությունները: Ազգը մարդկանց կապում է նրանց արմատներով ու պատմությամբ:
3. Մշակույթ՝ Մշակույթը ամբողջական պատկերացումն է այն արժեքների, նորմերի, ավանդույթների, կրոնական և սոցիալական սովորությունների, արվեստի և գիտության մասին, որոնք զարգանում են ի հեճուկս մի ազգի կամ հասարակության: Այն այն խարիսխն է, որ պահպանում է ազգային ինքնությունը, որոշում է այն, թե ինչպես են մարդիկ գործել, ինչպիսի վերաբերմունք ունեն մյուսների և բնության նկատմամբ: Մշակույթը իր մեջ ներառում է ամենը՝ լեզվից մինչև կենցաղ, արվեստ, ճարտարապետություն, երաժշտություն: Այս համակարգը կարևորվում է այն եղանակները, որոնցով մի ժողովուրդ ինքնակազմակերպվում է:

Անընդհատ փոխհարաբերությունների մեջ լինելով, այս երեք հասկացությունները փոխհատուցում են միմյանց: Ընտանիքը երբեմն նույնացնում է ազգային արժեքներն ու ավանդույթները, ազգը հարստացնում է մշակույթը, իսկ մշակույթը ամրապնդում է ազգի միասնականությունը: Ապագա սերունդները ժառանգում են և շարունակում են այն արժեքները, որոնք ընտանիքներից ի վեր փոխանցվում են ազգերին ու մշակույթներին: