Рубрика: Հայոց լեզու 9

Մայրենի 16․10․2023

1. Պարզի՛ր, թե ընդգծված նույնանունները ո՞ր բառերի ձևերն են:

Ուզում էր`հրի, դուրս հանի տղային, բայց ուժը չէր պատում:

Հրի — օգնել


Հրի լեզվակները մոտենում էին, իսկ հրշեջները դեռ չէին երևում:

Հրի — կրակ


Ժամանակին Անի քաղաքում մի հզոր իշխան կար:

Անի – բնակավայր


Ամեն ինչ որ ժամանակին անի, փորձն արդյունավետ կլինի:

Անի — կատարել


Երազում էր տեսնել այդ երկիրը:

Երազում — ցանկանում


Երազում էր տեսել այդ երկիրը:

Երազում – քնած ժամանակ

2. Տրված նույնանուն բառերով նախադասություններ կազմի՛ր:
Օրինակ`

Բոլորին պատմում էր Մոբի Դիկի` սպիտակ կետի պատմությունը:
Մի երկու կետի պատճառով ամբողջ էջը արտագրեց:


Սրի, աղի, որդի, գնում է:

Մատիտը սրի, որ լավ գծես։

Դասից փախչելու համար տնօրենը բոլորին սրի էր առել։

Այսօրվա ուտելիքը շատ աղի էր ստացվել։

Նրա աղի արցունքները ողողել էին ամբողջ դեմքը։

Նրա ավագ որդին շատ խելացի է, բայց շատ ծույլ։

Այգուց գողություն անողի հետևից պապս գոռում էր․ <<Կանգնի՛ր շան որդի>>։

Ես և ընգերս գնում ենք ֆիլմ նայելու։

Գետը իր հունով գնում էր առաջ։

3. Տրված նույնանուն բառերով նախադասություններ կազմի՛ր:
Դող, զատիկ, համար, բազուկ:

Բարձր ջերմությունից սկսեցի դողալ։

Բակում մեծ շուն տեսնելիս սիրտս դող է ընկնում։

Զատիկ տեսնելիս, անկախ իմ կամքից, ուրախանում եմ։

Զատիկը իմ մայրիկի ամենասիրելի տոնն է։

Իմ սիրելի ֆուդբոլիստ Կիլիան Մբապեն խաղում է տաս համարի տակ։

Իմ եղբորս համար ամեն ինչ կանեմ։

Բազուկով աղցանը շատ օգտակար է առողջության համար։

Մարտի ժամանակ մարզիկը հաղթեց իր բազկի ուժով։

4. Տրված դարձվածքներով նախադասություններ կազմի՛ր:

Աչքերով ուտել, խելքը ուտել, լույս աշխարհ գալ, գիշերը ցերեկ անել, գլխի ընկնել, ծակուծուկ մտնել:

Նա աչքերով ուտում էր նրա դիմացի կանգնած տղային։

Նա իր խորամանկ լեզվով դիմացինի խելքը կերել էր։

Մայրիկս ինձ լույս աշխարհ է բերել ձմռան մի ցուրտ օր։

Նա գիշերը ցերեկ էր անում, անընդհատ աշխատում էր, որպեսզի օգներ թոշակառու մորը։

Նա անմիջապես գլխի ընկավ, թե ինչ էր կատարվում դռնից այնկողմ։

Եղբայրս, երբ փոքր էր, սիրում էր չոչ անելով մտնել տան ծակուծուկերը։

Рубрика: Русский язык

Трусиха

Валя была трусиха. Она боялась мышей, лягушек, быков, пауков, гусениц. Её так и звали — «трусиха». Один раз ребята играли на улице, на большой куче песка. Мальчики строили крепость, а Валя и её младший братишка Андрюша варили обед для кукол. Валю в войну играть не принимали — ведь она была трусиха, а Андрюша для войны не годился, потому что умел ходить только на четвереньках.

Вдруг со стороны колхозного сарая послышались крики:

— Лохмач с цепи сорвался!.. К нам бежит!..

Все обернулись.

— Лохмач! Лохмач!.. Берегитесь, ребята!.. Ребята бросились врассыпную. Валя вбежала в сад и захлопнула за собой калитку.

На куче песка остался только маленький Андрюша — на четвереньках ведь не уйдёшь далеко. Он лежал в песочной крепости и ревел от страха, а грозный враг шёл на приступ.

Валя взвизгнула, выбежала из калитки, схватила в одну руку совок, а в другую — кукольную сковородку и, заслоняя собой Андрюшу, встала у ворот крепости.

Огромный злющий пёс несся через лужайку прямо на неё. Он казался коротким и очень широким. Вот уже совсем близко его оскаленная, клыкастая пасть. Валя бросила в него сковородку, потом совок и крикнула изо всех сил:

— Пошёл вон!

— Фьють! Фьють, Лохмач! Сюда! — Это сторож бежал через улицу наперерез Лохмачу.

Услышав знакомый голос, Лохмач остановился и вильнул хвостом. Сторож взял его за ошейник и увёл. На улице стало тихо. Ребята медленно выползали из своих убежищ: один спускался с забора, другой вылезал из канавы… Все подошли к песочной крепости. Андрюша сидел и уже улыбался, вытирая глаза грязными кулачками.

Зато Валя плакала навзрыд.

— Ты что? — спросили ребята. — Лохмач тебя укусил?

— Нет, — отвечала она, — он не укусил… Просто я очень испугалась…

Вопросы к тексту:

Почему Валю считали трусихой?

Потому что она всего боялась.

Была ли Валя трусихой на самом деле?

Я считаю нет.

Какой поступок указывает на смелость девочки?

Спас своего брата от бешенной собаки.

Как бы вы поступили на месте главной героини?

Я бы тоже спас своего брата.

Задания к тексту:

Задание 1. Запишите основную мысль текста.

Смысл текста был в том, что не нужно всего бояться.

Задание 2. Составьте план текста.

Кем была Валя?

Что случилось на улице?

Откуда послышались крики?

Что сделала Валя?

Почему Валя плакала?

Задание 3. Опишите на какого литературного героя вы хотите быть похожи, чем именно?

Я бы хотел быт как Доктор Ливси из книги Остров сокровищ, потому что он был доктором и помог всем людям.

Дополнительное задание:

Напишите небольшое сочинение на тему «Смелость – это ….»

Я боюсь воды. Однажды увидел, как маленький котёнок тонул в речке. Я очень хотел помочь, но было страшно. Смотрел на котёнка и решил, что надо одолеть страх. И спас котёнка. Для меня это смелы шаг. Я думаю, что смелость это решительность в поступках, отзывчивость, риск.

Рубрика: Պատմ

Վանի թագավորություն

Բիայնիլի-Ուրարտուն ստեղծվել է Ք․ա IX դարի կեսերին։ Արարատը ասորեստաներեն անվանվել է Ուրարտու, իսկ մեր թագավորները անվանել են՝ Բիայնիլի։

Տուշպա  մայրաքաղաքը կառուցվել է Սարդուրի I-ի կողմից՝ Վանա լճի արևելյան ափի վիթխարի ժայռի լանջին։

Սալմանասար III-ը Ասորեստանի թագավորն է, որը կառավարել է (Ք․ա 859-824թթ)։ Նա իր արձանագրության մեջ հիշատակել է Պետության առաջին հայտնի թագավոր Արամունի մասին։

Սարդուրի I-ը Վանի թագավորն էր, ով կառուցել է Տուշպա մայրաքաղաքը, կարողացել է չեզոքացնել ասորեստանյան սպառնալիքը և ընդլայնել է պետության սահմաները։ Մյուս նորարարությունը սեպագրի ներմուծումն էր։ Մեզ են հասել ասորերեն լեզվով գրված Վանի թագավորություննից սեպագիր արձանագրություններ։

Իշպուինի թագավորը, ով կառավարել է Վանի թագավորությունը (Ք․ա 825-810թթ)։ Իշպուինին և Մենուան բանակը վերազինեցին պողպատե և երկաթե զենքերով, իսկ բրոնզե հանդերձանքը՝ տաճարներին։ Հաջորդ քայլը ասորերեն սեպագրերից անցումն էր և ներմուծումն էր։

Մենուա թագավորը, ով կառավարել է (Ք․ա 810-786թթ)։ Մենուան Իշպուինիի հետ բանակը վերազիննել և ասորերեն սեպագրերին անցումն ու ներմուծումն էր։

Երկաթե դարը պատմական շրջան է, որը գործիքները և զենքերը պատրաստելիս երկաթե լայն կիրառմամբ։

Սեպագիրը ամենավաղ գրային համակարգերից մեկն է, որի անունը ստացել է գրելու ձևից՝ կավի սայլիկի կամ ժայռի վրա արված սեպաձև նշաններից։

Վերափոխությունը այն է, որ հասարակական կյանքի որև է ոլորտի ոչ արմատական փոփոխություն։

Վանի թագավորությունը ստեղծվել է IX դարի կեսերին։ Վանի թագավորությունը նաև հայտնի է եղել ինչպես, Ուրարտու և Բիայնիլի։

Վանի թագավորության ժամանակ երկաթի կիրառումը վճռորոշ դարձավ։ Երկաթի հանքեր կային հատկապես երկրի կենտրոնական և արևմտյան հատվածներում։ Թագավորության զինվորները կրում էին երկաթե թրեր և երկաթե ծայրով նիզակներ։

Պետությունը հզորացնելու նպատակով Իշպուինին և Մենուան ռազմարշավներ ձեռնարկեցին տարբեր ուղղություններով։ Հյուսիսում և հարավ-արևելքում պետության սահմանները զգալիորեն ընդլայնվեցին՝ ապահովելով ոսկու և երկաթի լրացուցիչ պաշարներ։ Կառուցվեցին մի շարք ամրոցներ, որոնք ծառայում էին ինչպես պաշտպանության համար, այնպես էլ՝ հարձակման։ Փուլ առ փուլ իրագործված այս և այլ վերափոխությունների արդյունքում աստիճանաբար հավասարակշռվում են Վանի թագավորության և Ասորեստանի ուժերը։

Թագավորները իրենց բանակը ուժեղացնելու համար օգտագործել են երկաթե և պողպատե զենքր։ Դրա շնորհիվ կարողացել են հակակշռվեն իրենց հակառակորդի հետ։

Սարդուրի I-ինի իրագործած վերափոխումը ավելի լավն է, որովհետև կառուցել է Տուշպա մայրաքաղաքը, կարողացել է չեզոքացնել ասորեստանյան սպառնալիքը, ընդլայնել է պետության սահմաները և սեպագրի ներմուծումը։

Իմ երկիրը արյունացնելու համար սկզբում իմ բանակի քանակը կմեծացնեի և կուժեղացնեի։ Դրա շնորհիվ երկիրը կուժեղանար և մարդիկ կլինեին ուրախ ու ապահով։ Հարուստ մարդկիկ կարևոր իրավիճակում կնգնեին, սովորական մարդկան և վատ ապրող մարդկան համար կլիներ ամենալավ իրավիճակը աշխարհում։